Heb je een mechanische ventilatiebox met een standenschakelaar, maar vraag je je af wanneer je nu welke stand moet gebruiken? Je bent niet de enige! Veel mensen laten hun ventilatie gewoon het hele jaar op dezelfde stand staan, terwijl je met slim schakelen flink kan besparen op energie én een gezonder binnenklimaat creëert. In dit artikel leggen we je precies uit hoe je jouw standenschakelaar optimaal gebruikt.
Wat doet een standenschakelaar precies?
Met een standenschakelaar regel je het toerental van je mechanische ventilatiebox of WTW-unit. Hoe hoger de stand, hoe meer lucht er wordt afgezogen uit je woning. De meeste systemen hebben een 2-standenschakelaar of 3-standenschakelaar, waarbij iedere stand een ander ventilatiedebiet geeft.
Stand 1, 2 en 3: wanneer gebruik je welke stand?
Stand 1: de basisstand
Gebruik stand 1 wanneer je thuis bent en normale dagelijkse bezigheden doet. Ook als je niet thuis bent of ’s nachts slaapt, laat je de ventilatie op stand 1 staan. Zelfs als het huis voor langere tijd leeg staat (bijvoorbeeld tijdens een vakantie), blijft de ventilatie op stand 1 draaien. Dit zorgt voor continue basisluchtkwaliteit en voorkomt vochtproblemen.
Stand 2: extra ventilatie
Schakel over naar stand 2 tijdens activiteiten die veel vocht of CO2 produceren:
- Tijdens het douchen en minstens 20-30 minuten erna
- Tijdens het koken en een half uur nadat je klaar bent
- Als je visite hebt
- Wanneer je binnen de was te drogen hangt
- Als je aan het klussen bent
Stand 3: maximale ventilatie
De hoogste stand gebruik je alleen in extreme situaties, bijvoorbeeld:
- Bij zeer intensief koken
- Als je binnen rookt (hoewel we dat natuurlijk niet aanraden!)
- Bij grootschalige verbouwingen
- Wanneer er sprake is van een sterke stankoverlast
Let op: de meeste schakelaars hebben ook een stand 0 (uit-stand). Gebruik deze nooit zomaar! De ventilatie uitzetten is alleen bedoeld voor noodsituaties of tijdens specifieke verbouwingswerkzaamheden.
Vraaggestuurd ventileren: de automatische oplossing
Vind je het lastig om continu bij te houden wanneer je moet schakelen? Dan is vraaggestuurd ventileren misschien iets voor jou. Bij vraaggestuurde ventilatie meet het systeem zelf met sensoren wanneer er extra ventilatie nodig is. Dit gebeurt op basis van:
CO2-sensoren
Deze sensoren meten het CO2-gehalte in de lucht. Wanneer er mensen in een ruimte zijn, stijgt het CO2-niveau. De sensor geeft dan automatisch het signaal aan de ventilatiebox om harder te gaan ventileren. Zodra het CO2-niveau weer normaal is, schakelt het systeem terug naar een lagere stand. CO2-sensoren zijn ideaal voor woonkamers en slaapkamers.
Vochtsensoren
Deze sensoren reageren op een verhoogd vochtgehalte. Perfect voor natte ruimtes zoals badkamers, toiletten en keukens. Ga je douchen? Dan schakelt de ventilatie automatisch naar een hogere stand en blijft deze doordraaien tot alle waterdamp is afgevoerd.
Moderne ventilatieboxen van merken als Duco, Itho Daalderop, Vent-Axia, Zehnder en Soler & Palau zijn vrijwel standaard uitgerust met aansluitingen voor deze sensoren. Je hoeft ze dus niet zelf constant bij te houden!
Bespaar energie met slim ventileren
Door je standenschakelaar goed te gebruiken, of door over te stappen op vraaggestuurd ventileren, kan je flink besparen op je energiekosten. Dit komt omdat:
- Minder warme lucht verdwijnt – Iedere kuub lucht die je afzuigt moet vervangen worden door nieuwe, koude buitenlucht die je weer moet opwarmen. Door alleen te ventileren wanneer het nodig is, voorkom je onnodig warmteverlies.
- De ventilator verbruikt minder stroom – Een ventilatiebox die continu op stand 3 draait verbruikt veel meer stroom dan een box die slim schakelt tussen stand 1 en 2.
Onderzoek toont aan dat vraaggestuurde ventilatie tot wel 40-50% energiebesparing kan opleveren ten opzichte van een systeem dat constant op dezelfde stand draait. Bij gemiddelde woningen kan dit oplopen tot enkele honderden euro’s per jaar aan besparingen!
Tijd voor een upgrade?
Heb je nog een oude ventilatiebox zonder mogelijkheden voor sensoren? Dan is het misschien tijd om te upgraden naar een modern systeem. Bij Weltechniek vind je een compleet aanbod aan slimme ventilatiesystemen en WTW-units van topmerken, inclusief alle benodigde sensoren en bedieningen. Bestel voor 17:00 en we verzenden vandaag nog!
